خیالپردازی برای کودکان خوب است یا خیر؟
خیالپردازی برای کودکان خوب است یا خیر؟ راکی در گفتوگویی با بیان اینکه دیدگاههای متفاوتی در خصوص موضوع خیال پردازی و یا تخیل در میان روان شناسان و خانوادهها وجود دارد، اظهار کرد: برخی روان شناسان و خانوادهها معتقدند که خیال پردازی ممکن است منجر به این شود که فرد مسیر صحیح زندگی را طی نکند
و همیشه به دنبال رویا پردازی باشد.وی افزود: برخی دیگر از روان شناسان و خانوادهها معتقدند که رویا پردازی و خیال پردازی کمک بسیاری به ذهن در خلق ایدههای نو و جدید میکند و خلاقیت فرد را افزایش میدهد.
این روان شناس کودک با بیان اینکه به نظر میآید که بر اساس تحقیقات نظر دوم به واقعیت نزدیکتر است، اضافه کرد: هر چه رویاها و خیال پردازی در افراد بیشتر باشد خلاقیت نیز در افراد بیشتر شکل میگیرد و معمولا در تکنیکهای افزایش خلاقیت از رویا پردازی نیز استفاده میشود و از فرد خواسته میشود تمام رویاها و اهداف خود را به زبان بیاورد حتی اگر آن فکرها از نظر بسیاری خنده دار و بیمعنا باشد.
راکی با اشاره به اینکه یکی از تکنیکهای افزایش خلاقیت رویا پردازی است، گفت: رویا پردازی به شرطی میتواند به افزایش خلاقیت کمک کند که مثبت و جهت دار و رویاها در جهت خلق یک خلاقیت مثبت شکل گرفته باشد.
وی با بیان اینکه در برخی خانوادهها والدین درک درستی از نحوه برخورد با خیال پردازیهای کودکان ندارند و با دید تمسخر آمیز با کودک خیال پرداز رفتار میکنند، ادامه داد: برخی والدین با یک دید منفی با این موضوع برخورد میکنند و به جای هدایت رویاها در مسیر رشد و افزایش خلاقیت کودک، او را از خیال پردازی منع میکنند.
این روان شناس کودک با بیان اینکه اگر خیال پردازی در جنبههای مختلف مثبت صورت گیرد میتواند موثر واقع شود، اضافه کرد: معمولا خیال پردازیها زمانی به سمت توهم زایی میروند که فرد کمبودهای عاطفی داشته باشد.
راکی خاطر نشان کرد: برای نمونه ممکن است کودک تصور کند که پدر و مادر و یا شرایط دیگری دارد، این نوع خیال پردازی یک زنگ خطر و علامت هشداری برای خانواده است و نشان میدهد والدین وظایفشان را نسبت به کودک درست انجام ندادهاند.
وی افزود: کودک باید در حیطههای اجتماعی، عاطفی، تحصیلی و جسمی رشد مناسبی داشته باشند و اگر کودک در یکی از این موارد با مشکل روبرو شود و کمبودهایی را احساس کند به دلیل این ضعف، خیال پردازی میکند.
این روان شناس کودک با بیان اینکه این دسته خیال پردازیها مشکل ساز است، تصریح کرد: والدین میتوانند از این خیال پردازیهای کودک پی به نقاط ضعف او ببرند؛ درصورتی که خیال پردازی جنبه رشدی داشت آن را برطرف کنند و اگر نشان از کمبودهای عاطفی کودک میداد، با برنامه ریزی آن را جبران کنند.
راکی با بیان اینکه نگرش والدین نسبت به خیال پردازی کودک باید مثبت شود و خیال پردازی را یک امر منفی تلقی نکنند، ادامه داد: خیال پردازی میتواند به خصوص اگر خیال پردازیهای شغلی باشد منجر به پیشرفتهای شغلی شود، بنابراین والدین باید بسترهایی که کودک برای خیال پردازی نیاز دارد را فراهم کنند.
تقویت تخیّل :
1- در منزل جایی را برای تغییر لباس اختصاص دهید.( جایی كه در آن لباس های قدیمی، وسایل شخصی ” مانند كلاه، كتاب های جیبی، هدیه های قدیمی و …” را نگهداری كنید.)
2- مدادهای شمعی، وسایل آبرنگ، كاغذ نقاشی و چسب را در دسترس كودكان قرار دهید.
3- داستانی را برای كودك خود تعریف كنید. لباس یكی از شخصیت های داستان را بپوشید و با كودك خود، براساس داستان، بازی كنید. اگر داستان را كودك شما تعریف كند بهتر است. می توانید موضوع آن را با مراسم عروسی، جشن تولد یا اتفاق های دیگری كه در زندگی خود با آنها سرو كار دارید مرتبط سازید.
4- تعدادی ملحفه یا پتو در دسترس كودك قرار دهید تا بتواند خانه درست كند و یا بازی های خیالی دیگری را طراحی كند.
5- كودك خود را تشویق كنید كه با اسباب بازی های سازنده و ابتكاری بازی كند. مانند اسباب بازی هایی كه با كمك قطعه های مختلف می توان ماشین، خانه ، هواپیما و… ساخت.
6- قصه های موزون و آهنگین را برای فرزندتان بخوانید و به نوبت اشعار آن را تكرار كنید.
7- در حد امكان زمان بیشتری را با كودك خود در طبیعت سپری كنید. محل هایی كه برای ساختن آنها انسان دخالتی نداشته است، برای رشد قوه تخیّل كودك بهتراست.
8- زمانی كه فرزندتان، شما را به دنیای خیالی خود دعوت می كند، دعوت او را بپذیرید، با او سوار قایق شوید، سوار بر سفینه فضایی در فضا پرواز كنید و در همه ی موارد رهبری بازی را برعهده فرزندتان بگذارید.
9- در بین اسباب بازی های كودك تعدادی گوش ماهی، سنگ های مختلف، چسب، تخته ، بند، سكه ، طناب و سایر وسایلی كه می تواند مورد استفاده او قرار بگیرد، قرار دهید.
10- هنگامی كه با خیالپردازی های فرزندتان روبرو می شوید، او را سرزنش نكنید. به او اجازه دهید تا آنچه در ذهن خود دارد بیان كند.