نتايج جستجو مطالب برچسب : تربیت صحیح کودکان

امام على علیه السلام در تمام دوران زندگى پربار و نورانى خود سعى در هدایت دلها و مغزها به سوى حقیقت راه روشن الهى داشت. حضرت از هر فرصت مناسبى، با سخنرانی هاى اخلاقى، سیاسى، با نوشتن نامه هاى ضرورى و یا کلمات حکمت آمیز، به تمام ارزشهاى اخلاقى، انسانى اشاره مى فرمود و راه و رسم زندگى سالم و صحیح انسانى را در این کتاب به بشریت سرگشته، معرفى نمود و با هرگونه جهل و جهالت و نادانى مبارزه کرد و روش رسیدن به سعادت و تکامل جاویدان را به همگان نشان داد. این است که نهج البلاغه کتاب زندگى، کتاب اخلاق و رستگارى، کتاب سیاست و کشوردارى، کتاب تکامل و بالندگى است.

حرفهایی که باید به نوجوانت بزنی!

برخی رهنمودهای امیر المومنین به نوجوانان

1ـ صبر و بردبارى

همه ما می دانیم که نوجوان باید خود را بسازد چون روح ‘تربیت پذیرى’ دارد. نوجوان باید آینده نگر بوده و خود را براى فرداى بهتر آماده کند. نوجوان باید روابط اجتماعى خود را تنظیم کند. نوجوان باید انواع آگاهى و علوم را به دست آورد.

اما چگونه و با چه روشهائى مى توان به برترى هاى یاد شده دسترسى پیدا کرد؟

امام على علیه السلام مى فرماید تمام مراحل یاد شده را تنها با صبر و بردبارى مى توان سپرى کرد.

و تمام ارزشهاى یاد شده را با صبر و تحمل مشکلات مى توان در جان خویش پیاده ساخت.

ضرورت صبر و بردبارى

قال على علیه السلام: ‘و عود نفسک التصبر على المکروه’ امام على علیه السلام فرمود: “نفس خویش را بر استقامت در برابر مشکلات عادت ده” (نامه ى 16/31 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

انواع صبر

امام پس از آنکه به یکى از ره آوردهاى صبر و بردبارى اشاره فرمود، انواع صبر را مورد ارزیابى قرار مى دهد، و این حقیقت را طرح مى فرماید که، صبر و بردبارى هیچگاه به ضرر و زیان کسى نخواهد بود، پس باید بر همه ى سختى ها و مشکلات بردبار بود.

قال على علیه السلام: ‘الصبر صبران، صبر على ما تکره و صبر على ما تحب’ امام على علیه السلام فرمود:

صبر و بردبارى دو قسم است، یکى صبر بر انجام کارى که خوش ندارى و دیگرى صبر بر کارى که دوست دارى” (حکمت 55 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

پس عامل اساسى، در مباحث نوجوانان، و به بارنشستن ارزشها، در خودسازى و تربیت نفس، صبر و بردبارى و تحمل مشکلات است.

نوجوانان باید خویشتن را با صبر و بردبارى عادت دهند و از عجله و شتابهاى دروغین بپرهیزند.

2ـ قانون گرائى

نوجوان سعى دارد با حساب و کتاب سخن بگوید. و دوست دارد که دیگران نیز با نظم و قانون باشند. و با او قانونمند برخورد کنند. سن و سال نوجوانى با نظم و ترتیب و قانون و حساب و کتاب هماهنگ است. اگر مربیان تربیتى، پدران و مادران، نوجوانان را با قوانین و مقررات اجتماعى آشنا سازند، چون زمینه ى پذیرش قانون در نوجوانان بسیار فراهم است، روح قانونگرائى و نظم گرائى در آنان به کمال خواهد رسید.

قال على علیه السلام: ‘ان الله افترض علیکم فرائض فلا تضیعوها’ امام على علیه السلام فرمود:

همانا پروردگار بزرگ حقوقى را بر شما واجب کرده است پس آن را ضایع نگردانید” (حکمت 105 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

قال على علیه السلام: ‘الفرائض الفرائض ادوها الى الله تودکم الى الجنه’ امام على علیه السلام فرمود:

واجبات الهى واجبات الهى را براى خدا انجام دهید تا شما را به بهشت جاویدان برساند” (خطبه 2/167 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

ممکن است اجراى قوانین و رعایت حقوق اجتماعى براى برخى ناخوشایند باشد، اما عدالت اجتماعى وقتى تحقق مى پذیرد که قوانین به خوبى اجرا شود.

حرفهایی که باید به نوجوانت بزنی!

3ـ تلاش در خودسازى

پس از شناخت روحیات و زمینه هاى فراهم دوران نوجوانى مانند:

الف- علم خواهى ب- تربیت پذیرى ج- دوراندیشى د- تفکر و اندیشه هدفدار ه- شکل گیرى شخصیت اجتماعى

باید تلاش کرد تا از زمینه هاى آماده، و روحیات مناسب نوجوانى براى ‘خودسازى ‘ و ‘تربیت خویش’ حداکثر استفاده را برد. و با آگاهى و دوراندیشى به بازسازى فکر و جان و روان خود همت کرد. زیرا تمام اصلاحات اجتماعى، و انواع سازندگى ها، از فرد آغاز مى شود.

معیار خودسازى

قال على علیه السلام: ‘کفاک ادبا لنفسک اجتناب ما تکرهه من غیرک’ امام على علیه السلام فرمود: “در تربیت خویشتن این کافى است که آنچه بر دیگران نمى پسندى انجام ندهى” (حکمت 412 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

اگر افراد جامعه، خود را تربیت کنند، جامعه نیز ساخته مى شود، و مفاسد اجتماعى و انحرافات اخلاقى به تدریج نابود مى گردند.

راه خودسازى

امام پس از طرح ضرورت خودسازى به راههاى خودسازى مى پردازد، و روش تربیت نفس، و راه خویشتن دارى را مى شناساند، و رهنمود مى دهد که منتظر دیگران نباش، تربیت و خودسازى را با تلاش و کوشش از خود آغاز کن.

قال على علیه السلام: ‘و اکرم نفسک عن کل دنیه’ امام على علیه السلام فرمود: “نفس خویش را از هرگونه کارهاى پستى دور نگهدار” (نامه ى 86/31 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

4ـ عفت و پاکدامنى

از نظر روانشناسى یکى از مسائل مهم نوجوانى شکل گیرى شخصیت اوست، نوجوان آرام آرام با محیط خانه و مدرسه و مراکز فرهنگى، آشنائى خاصى پیدا کرده و نسبت به آنها احساس مسئولیت مى کند. خود را درک مى کند و جایگاه مناسبى براى خود در نظر مى گیرد. در روابط اجتماعى براى خود احترام و شخصیتى قائل است. دوست دارد مردم او را احترام کنند، و شخصیت او را بشناسد و متناسب با آگاهى و اندیشمندى او به او بنگرند او را بستایند و مورد احترام قرار دهند که امام با توجه به همین مرحله ى حساس رهنمود مى دهد:

حفظ شخصیت

قال على علیه السلام: ‘فاقیمو ا على شانکم و الزموا طریقتکم’ امام على علیه السلام فرمود: “بر شخصیت و ارزش خود استوار باشید و راه خود را بروید” (خطبه ى 6/132 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

چون دوران نوجوانى یکى از دورانهاى حساس شکل گیرى شخصیت نوجوان است، از این رو توجه به حقوق دیگران، خواسته ها و نگرانیهاى مردم بسیار ضرورى است.

راه حفظ شخصیت

مردم جامعه دوستان و همسایگان، همانند ما مى باشند، و چون ما محبت و خشم دارند. برخى از چیزها را دوست و بسیارى از سخن ها را دوست ندارند. شخصیت اجتماعى انسان وقتى درست شکل مى گیرد که متناسب با خواسته ها و کشش هاى درونى مردم رفتار کنیم و در پرهیز اجتماعى نیز داراى معیار سنجش صحیحى باشیم که فرمود:

قال على علیه السلام: ‘من ضمن بعرضه فلیدع المراء’ امام على علیه السلام فرمود: “کسى که بر آبرو و شخصیت خود نگران است باید از مجادله بپرهیزد” (حکمت 362 نهج البلاغه المعجم المفهرس)

ادامه مطلب / دانلود

والدین باید به نحوه رفتار و ارتباط خود با فرزندشان توجه بیشتری نشان بدهند . آنها باید در انتخاب کلمات و نحوه بیان آنها دقت کنند و بدانند حرف هایشان مستقیما روی فرزندان تاثیر می گذارد . یک جمله ساده ناامید کننده از سوی والدین می تواند ذهن کودک را مدت ها درگیر کرده و او را سرخورده کند . این نکته را در ذهن داشته باشید که واژگانی که آزار دهنده هستند هرگز از ذهن پاک نمی شوند و جبران آن سخت است . درست است که گاهی مشکلات زندگی باعث می شود کنترل اعصاب خود را از دست بدهید و به رفتار و کلماتی که بر زبان می آورید توجه نداشته باشید اما سعی کنید هوشیارانه و با شکیبایی با فرزندان خود رفتار کنید. گاهی ساکت ماندن بهتر از گفتن یک کلمه یا واژه آزار دهنده است. در واقع با این نحوه عملکرد به فرزندان خود یاد می دهید چگونه در موقعیت مشابه با شما رفتار کند. سعی کنید الگوی مناسبی باشید به خصوص در لحظات سخت و پر چالش زندگی. والدین با نگفتن این جملات می توانند موقعیت های ناامید کننده و نامطلوب را به یک وضعیت مناسب تبدیل کنند.

۵ چیزی که نباید به بچه ها گفت

من اهمیت نمی دهم

بچه های کوچک دوست دارند جزئیات مکالمات و گفت و گوهایی را که حین بازی با دوستان خود داشته اند , مو به مو بازگو کنند اما گاهی خارج از حوصله والدین است و آنها نمی خواهند جزئیات را بشنوند اما مواظب باشید که نگویید “برای من مهم نیست ” یا”به من چه مربوط ” چون با گفتن این جمله صحبت کودک خود را قطع کرده اید و ناخود آگاه به او گفته اید به چیزهایی که برای او مهم نیست اهمیت نمی دهید . اکثر پدر و مادرهایی که بچه بالغ دارند گله مند هستند که چرا فرزندانشان به آنها صحبت نمی کنند , علت این رفتار بر می گردد به نحوه برخورد و ارتباط والدین که در کودکی با آنها داشته اند . آیا در دوران کودکی به حرف های آنان خوب گوش کرده و شنونده خوبی بودند . زمانی که وقت کافی برای شنیدن حرف هایشان ندارید به آنها بگویید الان نمی توانید روی حرف هایشان تمرکز کنید . می توانید زمانی را تعیین کنید که حرف هایش را با شما در میان بگذارد . بچه ها نیاز دارند با والدین شان صحبت کنند پس سعی کنید این فرصت را برای آنها ایجاد کنید و حتی یک روز را هم از آنها نگیرید .

مطابق سن خود رفتار کن

دختر شما هفت سال سن دارد اما فکر می کنید مثل یک دختر سه ساله رفتار می کند . روان شناسان کودک می گویند در واقع این عکس العمل والدین به رفتار بچه بر نمی گردد بلکه والدین سعی دارند وضعیت ناامید کننده خود را کنترل کنند . بچه ممکن است مطابق سنش رفتار کند ولی ما با گفتن این جمله می خواهیم خودمان احساس بهتری داشته باشیم . بچه هایی که انتقاد والدین را می شنوند سعی می کنند با کارهای غیر معمول توجه آنها را جلب کنند . وقتی احساس می کنید عصبی شده اید سعی کنید فقط آرام و بی حرکت بایستید و کاری نکنید این کار باعث می شود آدرنالین ما پایین بیاید و به جای این که قسمت هیجانی مغز عمل کند قسمت منطقی و عقلانی آن به کار بیفتد .

عذر خواهی کن

بچه پیش دبستانی شما اسباب بازی یکی از همبازی هایش را برداشته و باعث شده او گریه کند . به جای این که از او بخواهید عذر خواهی کند به او یاد دهید با محبت و دلسوز باشد , کاری که بسیار ستودنی است . با اجبار کردن کودک برای عذر خواهی کاری پیش نمی رود , مهارت اجتماعی بودن و با محبت بودن چیزی است که اونیاز دارد یاد بگیرد . شاید مفهوم غذر خواهی هنوز برای بعضی از بچه ها گنگ باشد پس چه بهتر است خودتان به جای او عذر خواهی کنید چون شما الگوی او هستید و او ناخود آگاه یاد می گیرد که در چنین موقعیت هایی چه کار کند .

نفهمیدی؟

شما چند بار سعی کرده اید که به کودک خود جدول ضرب یا پرتاب کردن توپ را یاد دهید اما وقتی می بینبد که هنوز یاد نگرفته است فورا نگویید “نفهمیدی؟” چون کودک اگر چیزی را یاد بگیرد خودش دوست دارد با انجام آن والدینش را خوشحال کند . گفتن این کلمه یک نوع قضاوت عجولانه است و پرسیدن این که چرا نفهمیدی یک نوع احساس سر خوردگی به کودک دست می دهد پس با گفتن این کلمه پیام ناخوشایندی را منتقل نکنید . به جای آن می توانید کمی استراحت کرده و دوباره قدم به قدم آموزش راشروع کنید , شاید تغییر نحوه آموزش بیشتر به یادگیری او کمک کند .

می روم و تنهایت می گذارم

تصور کنید به یک محوطه بازی یا پارک رفته اید و بعد از یک ساعت مجبورید آن جا به خاطر یک قرار کاری ترک کنید اما کودک شما نمی آید ; نباید بگویید من رفتم تو این جا تنها بمان . بچه این حرف شما را جدی می گیرد و می ترسد او را رها کنید اما چه اتفاقی می افتد وقتی ببیند شما هنوز آنجا هستید و تهدید شما دروغ بوده ؟ ما می خواهیم او حرف ما را باور کند پس چیزی را که حقیقت ندارد به او نگویید . شاید برخی والدین بگویند خوب مجبوریم در آن لحظه آنها را تهدید کنیم , اما تهدید شما نباید توخالی و غیر واقعی باشد . به جای این که بگویید تنهایت می گذارم , راه خود را بگیرید و بروید نیازی به تهدید نیست مطمئن باشید خودش دنبال شما راه می افتد .

ادامه مطلب / دانلود
این ده قانون تربیت مهم ترین اصول تربیتی هستند که بیش ترین کارآمدی را دارند و در اکثر موارد صدق می کنند.

نکات کلیدی در تربیت کودکان

1- تحسین و پاداش

بهترین پاداش برای کودکان تعریف، تمجید، تحسین و محبتِ شماست.

استفاده از اسباب بازی و خوراکی های متنوع برای پاداش به کودکان الزامی نیست. شاید استفاده از تابلوی ساده ای که در آن ها رفتار خوب فرزندتان را با یک ستاره پاداش دهید، موثرترین تمجید از وی باشد.

2- ثباتِ قدم و استمرار

وقتی مقرراتی را برای کودکتان تعیین می کنید، نباید آن را به سادگی تغییر دهید.

اغلب والدین برای برقراری آرامش در خانه و یا پایان دادن به گریه فرزندانشان، قوانین را نقض می کنند اما اگر قاعده ای را تعیین کردید، هیچ کس (همسرتان، مادربزرگ و حتی خود شما) نباید آن را نقض کند و همگی باید آن را محترم بشمارید. قانون وقتی قانون است که همه آن را رعایت کنند و در برابر آن مطیع باشند. اگر در جامعه امروزین ما رعایت قانون نهادینه نشده به علت این است که والدین قواعد مناسبی تعیین نکرده اند و آن ها را زیر پا گذاشته اند.

3- برقراری روال معین

نظم و روال مشخصی را در خانه برقرار کنید. مهم ترین اصل در برقراری روال معین در زندگی؛ تعیین وقت دقیق خوابیدن، بیدار شدن و غذا خوردن است. وقتی روال مشخصی را در زندگی برقرار کردید، فقط در موارد خاص مانند زمان سفر یا بیماری می توانید کمی انعطاف به خرج دهید.

تربیت صحیح فقط با وجود نظم امکان پذیر است اما این فقط فرزند شما نیست که باید نظم را رعایت نماید بلکه تمام اعضای خانواده باید منظم باشند تا کودک منظم زندگی کند و امکان تربیتش فراهم شود. تعیین روال مشخص، چهارچوبِ برنامه خانواده است و باید آن را حفظ کرد اما افراط نکنید و عاقلانه انعطاف به خرج دهید چرا که بی شک خانه پادگان نیست.

4- حدو حدود و خط قرمزها

کودکان باید به طور کامل با حد و حدود و خط قرمزها آشنا باشند و به وضوح بدانند چه کارهایی پذیرفته  و کدام یک غیر قابل قبول هستند. با تعیین حد و حدود برای فرزندتان مشخص می کنید، از وی چه انتظاری دارید و محدوده آزادی عمل او تا کجاست.

5- نظم

حفظ حد و حدود و خط قرمزها با رعایت نظم امکان پذیر می شود و نظم یعنی نظارتی قاطعانه و عادلانه. برای برقراری نظم راه های متفاوتی مانند قاطعیت در صحبت کردن یا هشداری ساده با حرکت انگشت سبابه وجود دارد، اما نکته پر اهمیت این است که هرگز نباید نظم را با استفاده از خشونت و تنبیه برقرار کنید.

6- هشدارها

هشدار دو نوع است.در هشدار نوع اول برنامه بعدی روزانه را به اطلاع کودک می رسانید. برای مثال به او اطلاع می دهید که به زودی باید آماده رفتن به تخت شود یا اینکه تا چند دقیقه دیگر سفره غذا پهن می شود. در هشدار نوع دوم رفتارِ نامناسب فرزندتان را به او گوشزد می کنید ، در واقع به او فرصت می دهید تا رفتار خود را تصحیح کند.

7- انتظارها

بهتر است به فرزندتان بگویید چه انتظاری از او دارید و چه رفتاری را می پسندید. برای این منظور ، با او راجع به خواسته هایتان صحبت کنید اما از ارائه توضیح اضافه، استدلال و پیچیده کردن موضوع پرهیز کنید و فقط نکته اصلی را به ساده ترین شکل ممکن بیان کنید. به خاطر بسپارید؛ توضیح های خود را متناسب با سن فرزندتان بیان کنید و از آن ها سوال کنید آیا متوجه شده که چرا چنین انتظاری از او دارید یا خیر، تا این که به تدریج نظم مورد نظر شما را بپذیرد.

8- محدودیت ها

خونسرد بوده و بر اعصاب خود مسلط باشید. بدون شک تصمیم نهایی بر عهده شما والدین است. نافرمانی را نباید با خشم و فریاد پاسخ دهید، همچنین اجازه ندهید ، کودکان به سهولت با اعصابتان بازی کنند

نکات کلیدی در تربیت کودکان

9- مسئولیت پذیری

کودکان در نهایت روزی بزرگ خواهند شد پس به آن ها اجازه رشد بدهید. به آن ها امکان دهید، کارهای کوچک را خودشان به تنهایی انجام دهند و موفقیت های هر چند ناچیز به دست آورند تا اعتماد به نفسشان پرورش یابد و مهارت های زندگی و توانایی های اجتماعی در آن ها تقویت شود. اما یادآوری می کنم که انتظارهای شما باید متناسب با سن و توانایی های آن ها باشد، در غیر این صورت به جای برنده شدن ، بازنده بودن را به فرزند خود می آموزید.

10- آسودگی خیال و آرامش

وقتِ اختصاصی برای تمام اعضای خانواده (حتی خود شما) از اهمیت فراوانی برخوردار است.علاوه بر آن باید بدانید که قصه گفتن و در آغوش کشیدن کودک ، روش های مناسبی برای آرام کردن او هستند.

به دلیل آن که توجه ترکیبی از تایید کلامی و غیر کلامی است، اعضای خانواده باید از طریق گفتار و رفتار، به یکدیگر اطمینان خاطر بدهند که برای همدیگر مهم و دوست داشتنی هستند و این قانون فقط شامل ِ حالِ کودکان نمی شود بلکه در مورد شما و همسرتان نیز صادق است.

ادامه مطلب / دانلود
css.php